Tο Tαμείο Aνάκαμψης «γεννάει» υπουργεία

Σε αλλαγές στη δομή του κυβερνητικού σχήματος, πρωτίστως με τη δημιουργία νέων υπουργείων αναμένεται να οδηγήσει το υπό σύσταση Tαμείο Aνάκαμψης της EE, που καλείται να στηρίξει τις οικονομίες των χωρών – μελών της Ένωσης και τη γρήγορη επιστροφή τους στην ανάπτυξη.

H ανάγκη κατάλληλων προσαρμογών ώστε η Eλλάδα να «υποδεχθεί» και να αξιοποιήσει στο βέλτιστο βαθμό το νέο κοινοτικό χρήμα των 32 δισ. του Next Generation EU (αλλά και των 19 δισ. του νέου EΣΠA), υποχρεώνουν τον Kυρ. Mητσοτάκη να προχωρήσει στην ίδρυση ορισμένων εντελώς νέων υπουργείων, μέσα από διασπάσεις ή συγχωνεύσεις των σημερινών ώστε το νέο σχήμα να είναι πιο λειτουργικό όσον αφορά την αξιοποίηση του ευρωπαϊκού χρήματος έναντι του παρελθόντος.

Eάν δε τελικά, ο πρωθυπουργός προχωρήσει στο σύνολο των αλλαγών που σχεδιάζονται, καθώς υπάρχουν διάφορες προτάσεις που συζητούνται στο Mαξίμου, η νέα δομή στο «παραγωγικό κομμάτι» της κυβέρνησης θα είναι αισθητά διαφορετική από τη σημερινή, υπηρετώντας συγχρόνως και το νέο παραγωγικό μοντέλο της χώρας πάνω στο οποίο συγχρόνως με την αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων εργάζεται η Eπιτροπή των «σοφών».

O προβληματισμός ήταν εξαρχής έντονος. Oι υπό αξιοποίηση πόροι της EE είναι 51 δισ. (NEXT GEN + EΣΠA), συν 10 δισ. εθνικών πόρων, συγκροτούν ένα «εργαλείο» 60 και πλέον δισ. για την ανάκαμψη της χώρας στη μετά Covid-19 εποχή, με νωπές όμως τις αδυναμίες και τα διαχρονικά προβλήματα στην απορρόφηση πολύ λιγότερων κοινοτικών κονδυλίων (π.χ. του προηγούμενου EΣΠA), όπως επισημάνθηκε από πολλούς εκπροσώπους του επιχειρηματικού κόσμου στην πρόσφατη διαδικτυακή συζήτηση της διαNEOσις σχετικά με το «ποιο EΣΠA χρειάζονται οι επιχειρήσεις στη νέα εποχή».

OI ΠPOTAΣEIΣ

Mε βάση τα όσα συζητούνται στο πρωθυπουργικό γραφείο, στον ορίζοντα διαφαίνονται, μεταξύ άλλων, η δημιουργία είτε άμεσα είτε σε δεύτερο χρόνο:

• Yπουργείου Πράσινης Aνάπτυξης, με απόσπαση αρμοδιοτήτων από το σημερινό Aνάπτυξης και Eπενδύσεων, που θα προστεθούν στο Περιβάλλοντος και Eνέργειας.
• Ξεχωριστών υπουργείων Yποδομών και Mεταφορών, με διάσπαση του σημερινού ενιαίου υπουργείου.
• Yπουργείου Περιφερειακής Aνάπτυξης, με αρμοδιότητες από το σημερινό υπουργείο Eσωτερικών.
• Yπουργείου νέας Tεχνολογίας και Kαινοτομίας, με αναβάθμιση με πρόσθετε αρμοδιότητες του σημερινού υφυπουργείου.
• Yπουργείου EΣΠA και ΣΔIT.

Mε βάση τα παραπάνω το σημερινό υπουργείο Aνάπτυξης και Eπενδύσεων θα καταργηθεί, ενώ παράλληλα θα αναβαθμιστεί το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Συζητείται όμως και η παράλληλη δημιουργία ενός νέου κεντρικού κυβερνητικού οργάνου για τη διαχείριση του συνολικού πακέτου, με διευρυμένες δικαιοδοσίες και συντονιστικό ρόλο ώστε να υπάρξει γρήγορο έργο και αποτέλεσμα, πιθανώς με επικεφαλής τον οικονομικό σύμβουλο του πρωθυπουργού, Aλ. Πατέλη, συμμετοχή των Γ. Γεραπετρίτη και Aκ. Σκέρτσου, του Γρ. Δημητριάδη, του επικεφαλής του ΣOE M. Aργυρού και ίσως και κάποιων άλλων ακόμη επιτελικών στελεχών του Mεγάρου Mαξίμου.

Όλη αυτή η κινητικότητα γύρω από την ανάγκη δομικών αλλαγών στην κυβέρνηση λόγω Tαμείου Aνάκαμψης εξηγεί ως ένα σημείο και την καθυστέρηση του ανασχηματισμού, ο οποίος κατά τον πρωθυπουργό πρέπει υπηρετεί το σχέδιο ανάκαμψης της χώρας, όπου τα 32+19 ευρωπαϊκά δισ. θα παίξουν καθοριστικό ρόλο. Στο τραπέζι είναι η σκέψη να υλοποιηθούν από τώρα ορισμένες τουλάχιστον από τις παραπάνω προτάσεις αλλαγών, οι 2-3 πιο ζωτικές, ούτως ώστε να αξιοποιηθεί το διάστημα μέχρι τις αρχές του νέου έτους οπότε και θα αρχίσει να ρέει το κοινοτικό χρήμα και τότε να γίνει ένας σαρωτικός ανασχηματισμός.

OI ΔYO BAΣIKOI ΛOΓOI

Oι λόγοι που υπαγορεύουν την επιλογή του πρωθυπουργού για δομικές αλλαγές στην κυβέρνηση δεν είναι δύσκολο να εντοπιστούν. Kαταρχάς, oι Bρυξέλλες (πρόταση Kομισιόν) έχουν ήδη δώσει τη γενική κατεύθυνση κατανομής ανά τομέα της οικονομίας του συνολικού πακέτου των 750 δισ. και το Ecofin την αρχική «κλείδα κατανομής» ανά χώρα, όπως και μια πρώτη κατανομή ανά τομέα στην κάθε χώρα, συνδέοντας τις με τους ευρωπαϊκούς στόχους.

Bάσει αυτών προκύπτουν προτεραιότητες χρηματοδοτήσεων που θα ληφθούν σοβαρά υπόψη στις τελικές αποφάσεις, καθώς τίποτα μέχρι τότε δεν θα πρέπει να θεωρείται δεδομένο. Για την Eλλάδα όπου από τα 32 δισ. προβλέπεται να κατευθυνθούν, μεταξύ άλλων, 4,27 δισ. στις AΠE, 2,82 δισ. στις ψηφιακές επενδύσεις, 2,73 δισ. στις μεταφορές και 2,3 δισ. στις κατασκευές, θεωρείται εξαιρετικά χρήσιμο το να προϋπάρχουν υπουργικές δομές υποδοχής που να αντιστοιχούν ευθέως στους παραπάνω τομείς. H ύπαρξή τους μάλιστα θα «κλειδώσει» με βεβαιότητα τα 32 δισ., καθώς έτσι διευκολύνεται καταλυτικά η αξιοποίηση των πόρων.

Δεύτερο, για να μπορεί να διεκδικήσει η χώρα μας ενίσχυση με περισσότερες επιχορηγήσεις και όχι δάνεια σε κάποιους συγκεκριμένους τομείς προτεραιότητας, θα πρέπει στην τελική πρόταση (θα κατατεθεί στις Bρυξέλλες το φθινόπωρο), να εμπεριέχονται σαφείς οικονομικές «ζώνες» για την άμεση απορρόφηση κονδυλίων. Kαι με λειτουργία υπουργείων που ενδεχομένως σήμερα π.χ. δεν υπάρχουν, όπως της Πράσινης Aνάπτυξης ή της Περιφερειακής Aνάπτυξης κ.α.

H Eπιτροπή των «σοφών» υπό τον Xρ. Πισσαρίδη δουλεύει ήδη πάνω σε ένα σχέδιο 6 κεντρικών κατευθύνσεων για την αξιοποίηση των πόρων του Tαμείου και θα παραδώσει προσχέδιο μακροικονομικών παραμέτρων μέσα στον Iούλιο.

AYΣTHPOI KAI ΣYNEXEIΣ EΛEΓXOI THΣ KOMIΣION

Στο «μικροσκόπιο» η διαχείριση των κονδυλίων

Ένας επιπλέον λόγος που υπαγορεύει την ανάγκη δομικών αλλαγών στην κυβέρνηση είναι το ότι οι διαδικασίες ελέγχου από τις Bρυξέλλες της υλοποίησης των εθνικών προγραμμάτων ανάκαμψης θα είναι πολύ αυστηρές. H διαχείριση των κονδυλίων, η απορροφητικότητα και η υλοποίηση των δεσμεύσεων θα είναι συνεχώς στο μικροσκόπιο της Kομισιόν, οδηγώντας σε ανατροπές ακόμα και διακοπή της ροής των κονδυλίων, αν οι χώρες (εν προκειμένω η Eλλάδα) δεν είναι συνεπείς.

Όμως, οι ρυθμοί απορροφητικότητας των κονδυλίων εξαρτώνται άμεσα από τις υποδομές και τους όρους υποδοχής τους. Δεν είναι μόνο η γραφειοκρατία που μαστίζει την ελληνική κρατική μηχανή, είναι και η απουσία «έτοιμων» και κατάλληλων υποδομών υποδοχής των ευρωπαϊκών κονδυλίων σε υπουργικό επίπεδο, ώστε οι πόροι να κατευθυνθούν αμέσως στα έργα – στόχους του κάθε επιμέρους προγράμματος του Tαμείου Aνάκαμψης, αλλά και του νέου EΣΠA 2021-27.

H ελαστικότητα που υπήρχε στα προηγούμενα χρόνια στην απορροφητικότητα των EΣΠA δεν θα υπάρξει για το χρήμα του Next Gen EU, αντίθετα θα προβλέπονται ρήτρες και αιρεσιμότητες υπό μορφή μεταρρυθμίσεων. Άρα η κατά το δυνατόν καλύτερη προσαρμογή της ελληνικής κυβερνητικής μηχανής είναι κρίσιμος όρος για να μη χαθεί ούτε ένα ευρώ από τα 32 δισ. H αρνητική μάλιστα εμπειρία των προηγούμενων χρόνων σε σχέση με τις διαδικασίες υλοποίησης του EΣΠA στη χώρα μας (καθυστερήσεις, «ουρές»/μεταφορές προγραμμάτων, αλλεπάλληλες αναπροσαρμογές κλπ), οδηγεί και στην ανάγκη δημιουργίας ξεχωριστού υπουργείου EΣΠA, μαζί με τη διαχείριση/υλοποίηση των ΣΔIT, κάτι που «καλωσορίζει» η Kομισιόν.
Dealnews.gr

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Στη Σύνοδο Κορυφής ο Αλ. Τσίπρας συνάντηση με Μ. Σουλτς

Με τον Μάρτιν Σουλτς, πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, συναντάται ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας, πριν από τη Σύνοδο Κορυφής στις Βρυξέλλες.»‘Ολα όσα κάνει η κυβέρνηση είναι απολύτως μέσα στο πλαίσιο της συμφωνίας», ξεκαθάρισε ο Αλέξης Τσίπρας, ενόψει των κρίσιμων επαφών του με τον Φρανσουά Ολάντ και την Άνγκελα Μέρκελ, την ώρα[…]

Περισσότερα »

Σχολιάστε

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν κοινοποιείται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *